04 jan Aansprakelijkheid beperken in algemene voorwaarden

Aansprakelijkheid beperken in algemene voorwaarden

Het is een van de meest gestelde vragen van ondernemers: kan ik mijn aansprakelijkheid beperken in de algemene voorwaarden? De vraag ligt voor de hand: ondernemers willen hun aansprakelijkheid in de regel uitsluiten of zoveel mogelijk beperken. En dat wil je liever niet in ieder contract apart onderhandelen. Algemene voorwaarden zijn daarom een efficiënte oplossing voor standaardbeperkingen.

De wet verbiedt slechts twee vormen van het uitsluiten van aansprakelijkheid voor schade in algemene voorwaarden, als het gaat om contracten tussen bedrijven onderling. Dat is de schade veroorzaakt door opzet of bewuste roekeloosheid. Als u dat wel opneemt, loopt u dus het risico dat de wederpartij bij een geschil de uitsluiting van aansprakelijkheid door de rechter ongeldig laat verklaren.

Is uw contractpartij een consument, dan zijn de regels strenger. Als hoofdregel geldt dat je je aansprakelijkheid niet mag uitsluiten of beperken. Consumenten worden namelijk gezien als de zwakkere partij die beschermd moet worden. Vandaar dat bedingen die de aansprakelijkheid uitsluiten op de zogeheten “zwarte lijst” staan (artikel 6:236 BW). Zulke bedingen zijn “onredelijk bezwarend”. Dan is er ook een grijze lijst (artikel 6:237 BW) waarvan de wet zegt dat ze vermoedelijk onredelijk bezwarend zijn. Je moet kunnen aantonen dat zo’n beding niet onredelijk is.

Zwarte lijst


In de zwarte lijst staan bepalingen die niet in de algemene voorwaarden opgenomen mogen worden. Een aantal voorbeelden zijn:

  • Het recht van de klant op opschorting beperken of uitsluiten, of juist uw recht op opschorting verruimen.
  • Het recht van de klant op ontbinding uitsluiten of beperken.
  • De optie openhouden binnen drie maanden na het sluiten van de overeenkomst de prijs te verhogen, tenzij u de consument de mogelijkheid biedt dan de overeenkomst te ontbinden.
  • De overeenkomst stilzwijgend verlengen voor meer dan een maand.
  • U uzelf vrijwaren voor schade ie u veroorzaakt bij een derde, waardoor de consument voor deze schade opdraait.

In het wetsartikel 236 van boek 6 van het burgerlijk wetboek staan alle bepalingen die onredelijk bezwarend worden aangemerkt in de algemene voorwaarden. Wanneer algemene voorwaarden bepalingen bevatten uit de zwarte lijst zijn deze bepalingen ongeldig.

Grijze lijst


In de grijze lijst staan bepalingen die op het randje van redelijkheid liggen. Een aantal voorbeelden zijn:

  • Geen termijn geven waarbinnen u op een klacht of vraag van een consument reageert, of een termijn aangeeft die ongebruikelijk lang is.
  • Uw prestaties beperken ten opzichte van wat de consument redelijkerwijs mocht verwachten.
  • De wettelijke verplichting tot schadevergoeding uitsluiten of beperken.
  • De consument een hoge boete opleggen bij opzegging door zijn wanprestatie.
  • De klant bij het eerste contract een opzegtermijn van meer dan een maand opleggen.

In het wetsartikel 237 van boek 6 van het burgerlijk wetboek staan alle bepalingen die op het randje van redelijkheid worden aangemerkt in de algemene voorwaarden. Wanneer bepalingen uit de grijze lijst in de algemene voorwaarden staan moet de ondernemer bewijzen dat deze voorwaarde wel redelijk is.

Reflexwerking

Bedrijven kunnen in beginsel geen aanspraak maken op de grijze en zwarte lijst. Dit komt voort uit het idee dat een bedrijf vaker overeenkomsten sluit en moet kunnen inschatten wat de risico’s zijn. In een aantal gevallen kan een bedrijf toch aanspraak maken op de lijsten, dit heet reflexwerking.

Een aansprakelijkheidsbeperking in een overeenkomst met kleine of middelgrote bedrijven wordt meestal als verdacht aangemerkt, en behoeft rechtvaardiging. Een rechter maakt in deze situaties een belangenafweging, waarvoor in de rechtspraak veel criteria zijn ontwikkeld. De uitkomst van zulke geschillen is ondanks de jurisprudentie onzeker. Ondernemers moeten er dus rekening mee houden dat ze zich onder bepaalde omstandigheden niet kunnen beroepen op de aansprakelijkheidsbeperking.

Samenvattend

  • Schade door opzet of bewuste roekeloosheid mag je niet uitsluiten in algemene voorwaarden.
  • Welke beperkingen in de algemene voorwaarden zijn toegestaan, hangt sterk af van wie de contractpartij is.
  • Grotere ondernemingen kennen de minste bescherming.
  • Wie in algemene voorwaarden de grens van het redelijke opzoekt, neemt een risico dat de rechter het beding ongeldig verklaart.

Strataego Advies

De adviseurs van Strataego Advies kunnen u helpen bij het opstellen van algemene voorwaarden. Neem contact met ons op voor een kosteloze kennismaking en vrijblijvende analyse van uw vraag.

Strataego Advies I Bedrijfsadviseurs
Vondellaan 12, Eindhoven
www.strataego-advies.nl
info@strataego-advies.nl
040- 3041460

Geen reactie's

Geef een reactie